Rotex Coupling คืออะไร
Rotex Coupling เป็นคัปปลิ้งประเภท Jaw Coupling (ยอยยางแบบขากรรไกร) ที่ใช้ 👉 Hub โลหะ 2 ฝั่ง + ยาง Spider ตรงกลาง
ทำหน้าที่
ถ่ายทอดแรงบิด (Torque)
ลดแรงกระแทก
ลดแรงสั่นสะเทือน
รองรับ Misalignment
👉 นิยมใช้มากกับ “มอเตอร์ + เครื่องจักรทั่วไป”
ติดตั้งกับเพลา ทำหน้าที่รับและส่งแรงบิด
👉 มีหลายรูปแบบ (สำคัญมากในการเลือก)
เป็นตัวกลางที่สำคัญที่สุด
ทำหน้าที่
ลดแรงกระแทก
ลดการสั่น
รองรับการเยื้องศูนย์
Rotex จะมี Hub หลายแบบ เพื่อให้เหมาะกับงานต่าง ๆ เช่น
🔹 Hub แบบมาตรฐาน (Type 1/ 1a / 1b)
ใช้ทั่วไป
ติดตั้งง่าย
เหมาะกับมอเตอร์ + เครื่องจักรทั่วไป
🔹 Hub แบบมี Flange / หน้าแปลน
ใช้กับเครื่องจักรที่ต้อง Bolt ยึด
เช่น ปั๊ม / Gearbox
🔹 Hub แบบ Spacer
มีระยะห่างตรงกลาง
ถอดเปลี่ยนยางได้ง่าย
👉 ลด Downtime
🔹 Hub แบบ Split / Clamp
ไม่ต้องถอดเพลา
ติดตั้งสะดวก
มีให้เลือกหลายแบบ เช่น
Cast Iron (เหล็กหล่อ) → ใช้ทั่วไป ราคาประหยัด
Steel (เหล็กกล้า) → รับแรงบิดสูง งานหนัก
Aluminum → น้ำหนักเบา งานรอบสูง
นี่คือ “หัวใจของ Rotex” และเป็นจุดที่ต้องเลือกให้ถูก
🔹 Polyurethane (PU)
แข็งกว่า
รับแรงบิดได้สูงกว่า
ทนสึกหรอ
🔹 Spider แข็ง (High hardness)
ใช้กับงานที่ต้องการ Torque สูง
แต่จะลดแรงสั่นได้น้อยลง
| ยาง | คุณสมบัติ |
| นุ่ม | ลดแรงกระแทกดี |
| แข็ง | รับแรงบิดสูง |
ไม่ต้องใช้จาระบี
ติดตั้งง่าย
ราคาประหยัด
มีอะไหล่เปลี่ยนง่าย (เปลี่ยนเฉพาะยางได้)
รองรับ Misalignment ได้
เหมาะกับงานทั่วไป เช่น
มอเตอร์ → ปั๊ม (Pump)
มอเตอร์ → พัดลม (Fan)
Conveyor
เครื่องจักรโรงงานทั่วไป
👉 โดยเฉพาะงานที่ “โหลดไม่หนักมาก”
🔧 หลักการเลือก (สำคัญมาก)
👉 ยิ่ง Shore hardness สูง = ยางแข็งขึ้น → รับ torque ได้มากขึ้น
👉 ยิ่ง Shore ต่ำ = ยางนุ่ม → ลดแรงสั่นได้ดีขึ้น
| ประเภท Spider | ความแข็ง (Shore) | คุณสมบัติ | เหมาะกับงาน |
| สีส้ม Spider นุ่ม | ~92 Shore A | - ยืดหยุ่นดี - ลดแรงกระแทกดี - damping สูง |
งานทั่วไป เช่น Pump, Fan, Conveyor |
| สีม่วง Spider ปานกลาง | ~98 Shore A | - รับ torque ได้มากขึ้น - ยังคงมี damping |
งานโหลดปานกลาง |
| สีเขียว Spider แข็ง | ~64 Shore D | - รับ torque สูงมาก - แข็งมาก - damping ต่ำ |
งานหนัก / โหลดกระแทก / Torque สูง |
| สีเขียว Spider พิเศษ (Hytrel / High stiffness) |
64 Shore D | - แข็งมากที่สุด - แทบไม่ยืดตัว |
งาน precision / servo / torque สูงมาก |
👉 ถ้าเรียงจาก “นุ่ม → แข็ง”
92A → นุ่มสุด (ลดแรงสั่นดีที่สุด)
98A → กลาง (สมดุล)
64D → แข็ง (รับ torque สูง)
👉ใช้ 92 Shore A
ปลอดภัย
ใช้ได้กว้าง
อายุการใช้งานดี
📌 (Catalog ระบุว่า default ก็ใช้ 92A)
👉ใช้ 98 Shore A หรือ 64 Shore D
Conveyor หนัก
Crusher
Mixer
👉ใช้ Spider แข็ง (64D / Hytrel)
ลด backlash
stiffness สูง
❌ เลือก “ยางนุ่มเกิน”
→ ยางขาดเร็ว
❌ เลือก “ยางแข็งเกิน”
→ เครื่องสั่น / แบริ่งพัง
นอกจาก Rotex แบบมาตรฐาน (Jaw Coupling) แล้ว
ยังมีอีกรุ่นหนึ่งคือ
👉 Rotex GS (Backlash Free Coupling)
ซึ่งออกแบบมาสำหรับงานที่ต้องการ
“ความแม่นยำในการส่งกำลังสูง และไม่มีระยะหลวม (Zero Backlash)”
Backlash คือ “ระยะหลวม” ระหว่างการส่งกำลัง
คล้าย Rotex ทั่วไป แต่มีการออกแบบพิเศษ
Hub 2 ฝั่ง
Spider (ยาง) แบบ preload
ไม่มีช่องว่างระหว่างฟัน
👉 ทำให้ “ไม่มี backlash”
🔹 ไม่มี Backlash (Zero Backlash) เหมาะกับงานที่ต้องการความแม่นยำสูง
🔹 ความแข็งแรงเชิงบิดสูง (High torsional stiffness)
ตอบสนองเร็ว
ไม่ยืดตัว
🔹 ลดการสั่นสะเทือน แม้จะแข็ง แต่ยังมี Spider ช่วยซับแรงบางส่วน
🔹 รองรับ Misalignment ได้เล็กน้อย
Angular
Parallel
Axial
🔹 ไม่ต้องใช้จาระบี ดูแลรักษาง่ายเหมือน Rotex ปกติ
👉 งานที่ต้องการ “ความแม่นยำสูง”
ตัวอย่าง
Servo motor
CNC machine
Robot
Packaging machine
Positioning system
| รายการ | Rotex (Jaw) | Rotex GS |
| Backlash | มีเล็กน้อย | ❌ ไม่มี |
| ความแม่นยำ | ปานกลาง | สูงมาก |
| ความยืดหยุ่น | สูง | ต่ำกว่า |
| ความยืดหยุ่น | ปานกลาง | ปานกลาง-สูง |
| งานที่เหมาะ | งานทั่วไป | งาน precision |
Rotex (Jaw coupling)
👉 เหมาะกับงานทั่วไป ลดแรงกระแทก
Rotex GS (Backlash Free)
👉 เหมาะกับงานที่ต้องการความแม่นยำสูง ไม่มี backlash
🔍 การอ่านรหัสสินค้า Rotex (แยกความแตกต่างระหว่าง Jaw Coupling vs Backlash Free)
1. Rotex Jaw Coupling (แบบทั่วไป)
รูปแบบรหัสสินค้า
ตัวอย่าง:
| ROTEX® 38 | St | 92 ShA | 1-Ø45 | 1-Ø25 | ||
| Coupling size | Material | Spider hardness | Component | Finish bore | Component | Finish bore |
→ ขนาดของ coupling (Size)
→ ยิ่งเลขมาก = รับ torque ได้มากขึ้น
→ วัสดุของ Hub
ตัวอย่าง
St = Steel (เหล็กกล้า)
บางรุ่นอาจเป็น GJL = Cast iron
บางรุ่นอาจเป็น Alu = Aluminium
→ ความแข็งของยาง
92 ShA = มาตรฐาน (นิยมใช้มากที่สุด)
98 ShA = แข็งขึ้น
64 ShD = แข็งมาก
👉 ในรุ่น Standard จะมีแค่
1 → Standard hub ดุมสแตนดาร์ด ดุมเว้า
1a → Large Hub ดุมใหญ่
1b → Large Length Hub ดุมใหญ่ยาว
👉 รหัสจะเน้น
Size
Hub type
Spider hardness
| ROTEX® GS 24 | 98 Sh-A-Gs | d20 | 2.5 - Ø 24 | 1.0 - Ø25 | ||
| Coupling size | Spider Hardness | Optional : Bore diameter in spider | Hub design | Finish bore | Hub design | Finish bore |
→ รุ่น GS = Backlash Free (Zero Backlash)
→ ขนาด 24
👉 ยิ่งเบอร์ใหญ่ → รับ torque ได้มากขึ้น
→ ความแข็งของ Spider (แบบ GS)
98 ShA = แข็งระดับกลาง-สูง
(GS จะมี preload → ไม่มี backlash)
👉 ขนาดรูของ Spider (สำคัญใน GS)
d20 = รูตรงกลางของ Spider = 20 mm
📌 จุดนี้ ไม่มีใน Rotex Standard
👉 ใน GS จะใช้รหัสแบบ
1.0
2.5
แทนรูปแบบ Hub
| รหัส | ความหมาย |
| 1.0 | Hub มาตรฐาน ( มี keyway ) |
| 2.5 | Clamp hub ( รัดเพลา ไม่ต้อง keyway ) |
🔸 2.5 – Ø24
→ Hub แบบ clamp
→ เพลาขนาด 24 mm
🔸 1.0 – Ø20
→ Hub แบบ keyway
→ เพลาขนาด 20 mm
| รายการ | Rotex Jaw | Rotex GS |
| ชื่อรุ่น | ROTEX | ROTEX GS |
| จุดเด่น | ยืดหยุ่น | Zero backlash |
| การใช้งาน | งานทั่วไป | งาน precision |
| รหัส Hub | มีหลายแบบ | เน้น clamp / precision |
| Spider | มีหลาย hardness | เลือกละเอียดกว่า |
ถ้าคุณเห็นคำว่า 👉 “GS” = Backlash Free ทันที
ถ้าไม่มี GS = Rotex Jaw (ทั่วไป)
❌ คิดว่า Rotex ทุกตัวเหมือนกัน
❌ ไม่รู้ว่า GS คือ precision
ROTEX = Jaw coupling (งานทั่วไป)
ROTEX GS = Backlash free (งานแม่นยำ)
Q : Rotex Coupling คืออะไร
A : Rotex Coupling เป็นคัปปลิ้งแบบ Jaw Coupling ที่ใช้ Hub 2 ฝั่งและยาง Spider เป็นตัวกลาง
เพื่อถ่ายทอดแรงบิด พร้อมลดแรงกระแทกและการสั่นสะเทือน
Q : Rotex Standard กับ Rotex GS ต่างกันอย่างไร
A : มีข้อมูล ดังนี้
Rotex Standard → มีความยืดหยุ่น ลดแรงกระแทก
Rotex GS → ไม่มี backlash (Zero backlash) ให้ความแม่นยำสูง
👉 Standard = งานทั่วไป
👉 GS = งาน precision
Q : Backlash คืออะไร และสำคัญอย่างไร
A : Backlash คือระยะหลวมในการส่งกำลัง ถ้ามี backlash จะเกิดการหน่วงและตำแหน่งคลาดเคลื่อน
👉 Rotex GS ถูกออกแบบให้ “ไม่มี backlash”
Q : Rotex GS เหมาะกับงานประเภทไหน
A : เหมาะกับงานที่ต้องการความแม่นยำ เช่น
Servo motor
CNC machine
Robot
เครื่องแพ็ค
Q : Rotex Standard เหมาะกับงานอะไร
A : เหมาะกับงานทั่วไป เช่น
Pump
Fan
Conveyor
เครื่องจักรโรงงานทั่วไป
Q : Spider ของ Rotex มีผลต่อการใช้งานอย่างไร
A : Spider เป็นตัวกำหนด
ความยืดหยุ่น
ความสามารถในการรับแรงบิด
การลดแรงสั่น
👉 นุ่ม = ลดแรงสั่นดี
👉 แข็ง = รับ torque สูง
Q : Rotex Coupling ต้องใช้จาระบีหรือไม่
A : ไม่ต้องใช้จาระบี เพราะใช้ยาง Spider เป็นตัวถ่ายทอดแรงบิด
👉 ดูแลรักษาง่าย
Q : ทำไม Rotex GS ถึงมี Spider bore (dxx)
A : เพราะเป็น coupling แบบ precision
👉 ต้องกำหนดขนาดรู Spider ให้ตรงกับการออกแบบ เพื่อให้ไม่มี backlash
Q : เลือก Hub แบบ Clamp กับ Keyway ต่างกันอย่างไร
A : มีข้อมูล ดังนี้
Clamp hub (2.5) → จับเพลาแน่น ไม่ต้องใช้ key → เหมาะกับงานแม่นยำ
Keyway hub (1.0) → ใช้ลิ่ม → เหมาะกับงานทั่วไป
Q : เลือก Rotex Coupling ต้องดูอะไรบ้าง
A : ควรดู
Torque (kW + RPM)
Service Factor
ขนาดเพลา
ประเภทงาน (ทั่วไป / precision)
Spider hardness
